Değerli
öğrencilerimiz,
Bağımlılık
ve bağımlılıkla mücadele konularına dair farkındalığınızı arttırmak amacıyla
“Yeşilay-Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Eğitim Programı” kapsamında aşağıda yer
alan bilgilendirme metinlerini ve bağlantı adreslerini incelemeniz
önerilmektedir.
Sağlıklı
bir yaz dönemi geçirmenizi dileriz.
Mühendislik-Mimarlık
Fakültesi Dekanlığı
Bağımlılık,
kişinin kullandığı bir nesne veya yaptığı bir eylem üzerinde kontrolünü
kaybetmesi ve onsuz bir yaşam sürememeye başlamasıdır. Yani kullanım ve
davranışta irade kalkar ve kişi istese de istemese de bağımlı kullanımı veya
davranışı sürdürür. Bunun yanında bu kullanım ve davranış hayatın ciddi bir
bölümünü kaplar, kişi yapmak zorunda olduğu işler ve ilişkiler dışında bütün
vaktini ve fiziksel enerjisini büyük oranda bağımlı olduğu maddeye veya eyleme
yatırır.
Sigara
dünyada en yaygın kullanılan, sağlığa zararlı, bağımlılık yapıcı maddedir.
Avrupa’da
tütün kullanımı sonucu 1,6 milyon kişi, dünya genelinde de her yıl yaklaşık 8
milyon kişi (günde 22 bin kişi, 4 saniyede 1 kişi) yaşamını yitirmektedir. Bu
kayıpların 1.2 milyonu ise pasif içiciliktendir. Ülkemizdeki tüm ölümlerin
%41,6’sı tütüne bağlı hastalıklar sebebiyle olmaktadır (100.000 kişi/yıl, 274
kişi/gün, 6 dakikada 1 kişi). Tütün endüstrisinin kâğıt gereksiniminin
karşılanması için her yıl 2.5 milyon hektar orman alanı yok olmaktadır.
Kentlerde çıkan yangınların yarısından fazlası sigara nedeniyle çıkmaktadır.
Türkiye’de sigara içen 20 milyon dolayında kişi sigara satın almak için yılda
25-30 milyar TL ödemektedir.
Tütün Bağımlılığı hakkında daha fazla bilgi almak
için:
https://yetiskin.tbm.org.tr/Tutun-Bagimliligi
Alkol
sadece kişinin kendisine değil, çevresine de büyük zararlar verir.
Dünyada
yaklaşık 2 milyar kişi alkollü içki tüketmektedir. Bunların yaklaşık 76 milyon
kadarında alkol bağımlılığı olduğu tahmin edilmektedir. Dünya Sağlık Örgütü
(DSÖ) verilerine göre dünyadaki tüm ölümlerin %6’sının (3.3 milyon) alkol
kullanımı nedeniyle oluştuğu görülmektedir. Avrupa’da her yıl yaşanan hastalık
ve erken ölümlerin yaklaşık onda birinin sebebi de alkoldür.
Alkolün
uzun süreli etkileri, aylarca veya yıllarca sürekli ve aşırı miktarda alkol
tüketimiyle ortaya çıkar. Kronik alkolizmin, fiziksel ve psikolojik olumsuz
etkileri çok fazladır. Bunların çoğu da ölümle sonuçlanır, çok çeşitli kazalara
sebep olur, iş kaybı ve ailevi problemlerin artmasına neden olur. Kronik
alkolizm sonucunda hayati problemlerin yanı sıra iştah kaybı, enfeksiyon,
cinsel iktidarsızlık ve sindirim bozukluğu gibi sorunlar da görülür.
Alkol Bağımlılığı hakkında daha fazla bilgi almak
için:
https://yetiskin.tbm.org.tr/Alkol-Bagimliligi
Madde
bağımlılığından korunmanın en iyi yolu ona hiç başlamamaktır.
Madde
bağımlılığı, vücudun bir ya da birden çok işlevini olumsuz yönde etkileyen
maddelerin kullanılması, bu maddelerden zarar görülmesine rağmen bu maddelerin
kullanımının bırakılamamasıdır. Madde bağımlısı, her durum ve koşulda maddeyi
almak için engellenemeyen bir arzu ve istek duyar. Madde kullanımına ara
verdiğinde yoksunluk belirtileri yaşar. Zamanla madde kullanımını ve dozunu
arttırır. Zamanının büyük bir dilimini madde arayarak geçirir.
Dünyadaki
insanların çok azı bağımlılık yapıcı maddeleri kullanır. Ancak bu maddeler,
kullanan kişilerde hem fizyolojik hem psikolojik hem de sosyal anlamda ciddi
yıkımlar meydana getirir. Madde kullanımı, sorunlarla baş etmenin yanlış bir
yöntemidir. Sorunları çözmede bağımlılık yapıcı maddenin herhangi bir yardımı
olmaz. Bağımlılık yapıcı madde kullanan kişi kısa bir süreliğine kaygılarını ve
sorunlarını unutabilir. Ama sorunlar hâlâ çözülmemiştir.
Madde Bağımlılığı hakkında daha fazla bilgi almak
için:
https://yetiskin.tbm.org.tr/Madde-Bagimliligi
Teknoloji
hayatımızı kolaylaştırdığı gibi bizi esir de alabilir.
Teknoloji
bağımlılığı eylemsel bağımlılıklar arasındadır. Teknolojinin insan hayatına getirdiği
sayısız faydalar var. Ancak kişinin teknoloji kullanımı üzerinde kontrolünün
kaybolması ve teknolojiyi ölçüsüz ve sınırsız kullanması çok ciddi zararlara
sebep olabilir. Örneğin teknoloji kullanım süresi arttıkça çocuk ve gençlerde
düşünce süreçlerinin bozulduğu, kişiler arası duyarlılıkların azaldığı, genel
sağlık düzeyinin düştüğü ve obsesif, depresif, kaygılı, düşmanca, fobik,
paranoid düşüncelerin arttığı gözlenmektedir. Yoğun bir şekilde internet
kullanan ve bilgisayar oyunları ile zamanını geçiren çocukların, sosyal
gelişimlerinin önemli ölçüde gerilediği, özgüvenlerinin düşük, sosyal kaygı
düzeylerinin ve saldırganlık davranışlarının ise yüksek olduğu tespit
edilmiştir.
Teknoloji Bağımlılığı hakkında daha fazla bilgi almak
için:
